ΣΥΚΑ ΒΑΣΙΛΙΚΑ VS ΣΥΚΑ ΜΑΥΡΑ

figs vraona

Εικόνα 1

ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Η συκιά ανήκει στην οικογένεια Moraceae , στο γένος Ficus, στο υπογένος Eusyce και στο είδος F.carica. Το είδος F.carica είναι ένα θηλυκοδίοικο είδος, που περιλαμβάνει δύο ευκρινείς τύπους δένδρων, την αρρενοσυκιά , που είναι μόνοικη, δηλαδή έχει αρσενικά και θηλυκά άνθη και την ημεροσυκιά, που έχει μόνον θηλυκά άνθη.
Οπωροκομικά καρπός είναι το ώριμο, εύχυμο συκόνιο, ενώ βοτανικά είναι ένας ψευδής καρπός που αποτελείται στο σύνολό του από βλαστικό ταξιανθιακό ιστό.
Οι αληθινοί καρποί της συκιάς είναι τα μικροσκοπικά έμμισχα δρυπόμορφα αχαίνια στο εσωτερικό του συκονίου.
Η καλλιέργεια της συκιάς γίνεται τόσο για την παραγωγή ξηρών σύκων αλλά και για την παραγωγή νωπού προϊόντος και με άλλα υποπροϊόντα αυτών ( μαρμελάδες, πολτός, καφές κλπ ). Η κύρια περιοχή παραγωγής νωπών σύκων, βασιλικών και μαύρων, είναι η ευρύτερη περιοχή του Μαρκοπούλου Μεσογαίας και ιδιαίτερα αυτή της Βραώνας (εικόνα 1).

royal figs

Εικόνα 2 Εικόνα 3

ΚΑΛΛΙΕΡΓΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ
Η εμφάνιση της καλλιέργειας της συκιάς( βασιλικά) ξεκινά από την αρχαιότητα στην περιοχή της Βραώνας ενώ αυτή της καλλιέργειας των μαύρων ξεκίνησε στην περιοχή περί τα μέσα της δεκαετίας του εξήντα όταν κάποιος παραγωγός ονόματι Λαδάς Ηλίας( πλ. Μεθενίτης Δημήτριος) πούλησε μικρή ποσότητα σύκων στην λαχαναγορά των Αθηνών σε καλύτερες τιμές από τα βασιλικά. Από τότε ξεκίνησε να καλλιεργείται συστηματικά η ποικιλία μαύρα, η οποία κάλυπτε και καλύπτει την ζήτηση μετά τα τέλη Σεπτέμβρη όπου η παραγωγή των βασιλικών σταματά.
Σήμερα αριθμούν στο σύνολο περί τα 800 στρέμματα και οι δύο καλλιέργειες με τα βασιλικά να κατέχουν το 80% της έκτασης και το υπόλοιπο 20% τα μαύρα.
Επίσης στην περιοχή την τελευταία διετία-τριετία έχουμε νέες φυτεύσεις κυρίως βασιλικών περί τα 2.000 στρέμματα.
Οι βασικές καλλιεργητικές εργασίες για τις συκιές συνοψίζονται παρακάτω :

Χειμερινό κλάδεμα, καρποφορίας

Βασική λίπανση και λίπανση κατά την βλαστική περίοδο

Ψεκασμοί φυτοπροστασίας

Καλοκαιρινά κλαδέματα

Όρνιασμα ( ανάρτηση ερινέων στα δένδρα σε αρμαθιές )

Πότισμα

Συγκομιδή

Η συγκομιδή ξεκινά και για τις δύο ποικιλίες στις αρχές Αυγούστου και ολοκληρώνεται στα τέλη του Σεπτεμβρίου για τα βασιλικά για δε τα μαύρα στις αρχές του Νοέμβρη.
Η ποικιλία μαύρα είναι μεγαλύτερης ζωηρότητας από την βασιλικά και απαιτεί περισσότερα (έως και πέντε φορές πάνω) εργατικά τόσο κατά το κλάδεμα όσο και κατά την συγκομιδή. Τα βασιλικά σαν δένδρα είναι πιο απαιτητικά σε νερό και λίπανση.
Ιδιαίτερα προβλήματα στην καλλιέργεια μπορούν να προκαλέσουν τα εξής :

Όψιμοι παγετοί.
Λειχήνες στους βραχίονες των δένδρων.
Προσβολές από ξυλοφάγα έντομα ή και τερμίτες.
Προσβολή του καρπού από μυγοσκούληκα (λόχαια,μυϊγα Μεσογείου).

Ιδανικές συνθήκες για την πτήση του ψήνα ( Blastophaga psenes L.) και επομένως για την επιτυχή επικονίαση των σύκων και την αύξηση της παραγωγής , είναι οι παρακάτω :

Θερμοκρασία 20 ο C -25 ο C

Χαμηλή σχετική υγρασία

Αέρας 3-4 της κλίμακας Beufort

Απουσία ψεκασμών με χημικά ( τουλάχιστον όχι ψεκασμοί κάλυψης

ΑΠΟΔΟΣΕΙΣ/ΤΙΜΕΣ ΠΡΟΪΌΝΤΟΣ
Οι αποδόσεις σε συκεώνες με πυκνότητα φύτευσης τα 15 δένδρα ανά στρέμμα κυμαίνεται από 300 έως και 500 κιλά ανά δένδρο, δηλαδή μια μέση απόδοση ανά στρέμμα στα 6.000 κιλά , βέβαια θα πρέπει να υπολογίζουμε και τυχών ποσοστά φύρας κατά την συγκομιδή του προϊόντος.
Οι τιμές παραγωγού για το 2012 διαμορφώθηκαν όπως παρακάτω :

Εγχώρια Αγορά : Μαύρα β ποιότητα 1,2-1,3

Εγχώρια Αγορά : Βασιλικά β ποιότητα 1,6-1,7

Εγχώρια Αγορά : Βασιλικά α ποιότητα 1,8-2,0

Εγχώρια Αγορά : Μαύρα α ποιότητα 1,8-1,85

Εξαγωγή : Μαύρα 2,0

black figs

Εικόνα 4 Εικόνα 5

ΕΜΠΟΡΙΑ/ΔΙΑΚΙΝΗΣΗ
Τα βασιλικά σύκα κυρίως πωλούνται στην εγχώρια αγορά ενώ τα μαύρα τόσο στην εγχώρια αγορά αλλά επίσης και σε αγορές του εξωτερικού, μιας και έχουν καλύτερη μετασυλλεκτική συμπεριφορά.
Κύριες αγορές για την εξαγωγή των μαύρων σύκων ( πιο ανθεκτικών στην μεταφορά) είναι αυτές της Αγγλίας, του Καναδά αλλά και της Γερμανίας όπου πωλούνται και μικρές ποσότητες βιολογικών μαύρων σύκων.
Κύριος ανταγωνιστής των ελληνικών μαύρων σύκων στις διεθνείς αγορές είναι το τούρκικο σύκο, με ανταγωνιστικότερες τιμές όχι όμως της ίδιας ποιότητας με αυτής των ελληνικών ( ανώτερη ποιότητα).

ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ/ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΠΡΟΪΌΝΤΟΣ
Η συντήρηση των σύκων θα πρέπει να γίνεται σε ψυκτικούς θαλάμους σε θερμοκρασίες 3-7 ο C και για μεν τα βασιλικά το πολύ μέχρι τρείς ημέρες για δε τα μαύρα, τα οποία και συγκομίζονται ελαφρώς άωρα για εξαγωγή , μέχρι και δέκα ημέρες. Η σχετική υγρασία του χώρου να είναι στο 90%.

ΚΑΡΠΟΣ ΣΥΚΟΥ / ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΑΞΙΑ
Όπως αναφέρθηκα και παραπάνω ο καρπός της συκιάς από πλευράς οπωροκομικής είναι το συκόνιο το σύκο δηλαδή, όπου μορφολογικά οι δύο παραπάνω ποικιλίες διαφέρουν , τόσο εξωτερικά αλλά και σε γεύση. Ο καρπός των βασιλικών έχει σχήμα περισσότερο σφαιρικό και χρώμα φλοιού πράσινο με πορφυρό επίχρωμα (εικόνα 2) και σάρκα έντονα κόκκινη (εικόνα 3). Η γεύση του χαρακτηρίζεται γλυκιά έως πολύ γλυκιά. Ο καρπός των μαύρων σύκων έχει περισσότερο αχλαδόμορφο σχήμα με χρώμα φλοιού έντονα μωβ(εικόνα 4) και σάρκα πιο τραγανή χρώματος κοκκινοπορτοκαλί (εικόνα 5). Η γεύση του χαρακτηρίζεται μέτρια γλυκιά έως γλυκιά.
Τα σύκα θεωρούνται φρούτα πολύ θρεπτικά με ευεργετικές ιδιότητες εκτός των άλλων και στο πεπτικό σύστημα του ανθρώπου. Ο διατροφικός πίνακας παρακάτω δίνει πληροφορίες για την θρεπτική τους αξία :